Gigantyczne koncentryczne pierścienie odkryte w atmosferze Wenus

Naukowcy odkryli gigantyczne koncentryczne pierścienie w atmosferze Wenus, zjawisko nigdy wcześniej nie obserwowane na tej planecie. Pierścienie, podobne do atmosferycznych fal grawitacyjnych widzianych na Ziemi, zostały wykryte przez japońską sondę Akatsuki, która krąży wokół Wenus od 2015 roku. Odkrycia dokonał zespół kierowany przez naukowców z Uniwersytetu Tokijskiego, a wyniki opublikowano w czasopiśmie Nature Geoscience 12 stycznia 2021 roku.

Pierścienie, czyli koncentryczne fale grawitacyjne, rozciągają się na tysiące kilometrów w górnej atmosferze Wenus. Pojawiają się jako naprzemienne jasne i ciemne pasy na zdjęciach w ultrafiolecie wykonanych przez kamerę Akatsuki. Uważa się, że fale są generowane przez silne wiatry przepływające nad górami na powierzchni Wenus, które następnie rozchodzą się w górę do atmosfery. To odkrycie wpływa na nasze rozumienie dynamiki atmosfery Wenus, ponieważ takie fale mogą transportować energię i pęd między różnymi warstwami atmosfery.

Odkrycie ma znaczenie, ponieważ dostarcza nowych informacji o pogodzie i klimacie Wenus, planety często nazywanej „złym bliźniakiem” Ziemi ze względu na podobny rozmiar, ale ekstremalne warunki. Zrozumienie tych fal może pomóc naukowcom lepiej poznać procesy atmosferyczne na innych planetach, w tym na Ziemi. Konkretne zdjęcia pokazujące pierścienie zostały wykonane 7 grudnia 2015 roku i 16 lutego 2016 roku podczas wczesnych operacji Akatsuki. Pierścienie zaobserwowano na wysokościach między 65 a 70 kilometrów, w warstwie chmur nadającej Wenus żółtawy wygląd.

Tło: Wenus ma gęstą atmosferę bogatą w dwutlenek węgla, która obraca się znacznie szybciej niż sama planeta – zjawisko znane jako superrotacja. Poprzednie misje obserwowały różne wzory fal, ale te koncentryczne pierścienie są nowym odkryciem. Sonda Akatsuki, pierwotnie wystrzelona w 2010 roku, doznała awarii głównego silnika i weszła na orbitę wokół Wenus pięć lat później niż planowano, w 2015 roku.

Kolejne kroki: Naukowcy planują kontynuować monitorowanie Wenus za pomocą Akatsuki, aby zbadać, jak te fale ewoluują w czasie i określić ich dokładną rolę w cyrkulacji atmosferycznej planety. Mają również nadzieję porównać fale wenusjańskie z podobnymi zjawiskami na Ziemi i Marsie, aby lepiej zrozumieć atmosfery planetarne w ogóle.