Landsat 8 Görüntüsü Mount Michael'ın Lav Gölünü Doğruladı

Güney Atlantik'in Antarktika'ya yakın sularında alınan alışılmadık derecede berrak bir uydu görüntüsü, bilim insanlarının sahada toplayamadığı bir bulguya yeni kanıt ekledi: Saunders Adası'nın merkezindeki katmanlı yanardağ Mount Michael, zirve kraterinde kalıcı bir lav gölü barındırıyor.

NASA-USGS ortak yapımı Landsat 8 uydusundaki Operational Land Imager, görüntüyü 24 Ağustos 2026'da, güney yarımküre kışının bulut örtüsü kısa süreliğine açıldığında aldı. Kareyi 7 Eylül 2026'da Günün Görüntüsü olarak yayımlayan NASA Earth Observatory, doğal renkli sahnenin üzerine OLI'nin 7-6-5 bantlarından gelen ve kırmızıyla gösterilen bir kızılötesi sinyali bindirdi; bu sinyal lav gölünden yayılan ısıyı ortaya çıkardı. Earth Observatory'ye göre zirvenin üzerindeki küçük bir volkanik duman öbeği ve kuzey yamaçlardaki kararmış kar da süregelen bir etkinliğe işaret ediyor.

Lav gölünün kendisi yeni bir keşif değil. NASA'nın Landsat programı, gölün belirlenmesini, University College London'dan Danielle Gray ile British Antarctic Survey'den Alex Burton-Johnson'ın yürüttüğü ve Journal of Volcanology and Geothermal Research dergisinde 2019'da yayımlanan çalışmaya bağlıyor; bu çalışma Mount Michael'ı dünyada kalıcı lav gölü olduğu doğrulanan sekizinci yanardağ yaptı. İki NASA sayfası farklı kanıt aralıklarından söz ediyor: Earth Observatory, Landsat, Sentinel ve ASTER gözlemlerinde 30 yıla yayılan ısıl anomali analizini gerekçe gösteriyor; Landsat program sayfası ise 2019 ekibinin 2003-2018 arasını kapsayan görüntülerle çalıştığını belirtiyor.

Bunun önemi şu: Dünya'da böyle bir oluşumu sürdürdüğü bilinen yalnızca birkaç yanardağ var. NASA Earth Observatory bunlar arasında Hawaii'deki Kīlauea'yı, Kongo Demokratik Cumhuriyeti'ndeki Nyamulagira'yı ve Etiyopya'daki Erta Ale'yi sayıyor. Saunders Adası, Güney Amerika levhasının küçük Güney Sandwich levhasının altına daldığı yerde oluşan, yaklaşık 350 kilometre (220 mil) uzunluğundaki küçük volkanik tepeler dizisi Güney Sandwich Adaları'nın bir parçası. Adalar çok ıssız ve çoğu zaman bulutla kaplı olduğu için araştırmacılar, yanardağın ne yaptığını okumak için yer ölçümleri yerine neredeyse tamamen uydulara bağlı; tek bir berrak karenin yayımlanmaya değer olmasının nedeni de bu.

Açık kalan soru, gölün şu anda ne kadar hareketli olduğu. Earth Observatory'ye göre, MIROVA adlı neredeyse gerçek zamanlı sıcak nokta sisteminden aktarılan MODIS ve VIIRS ısıl ölçümleri, son birkaç yıldır yalnızca düşük yoğunluklu bir etkinliğe işaret ediyor; NASA'nın Aura uydusu ise yanardağta kükürt dioksit ve diğer gaz salımının sık görüldüğünü gösteriyor. Landsat 9, 1 Eylül 2026'da bölgeden geçtiğinde bulutlar geri dönmüştü; 843 metrelik (2.766 fit) zirve rüzgarı bükerek rüzgar altında V biçimli bir dalga bulutu dizisi oluşturdu ve NASA'nın Aqua uydusundan gelen yalancı renkli görüntüler, büyük olasılıkla volkanik kükürt dioksite bağlı bir iz gösterdi. Yeni berrak geçişler, izlemeyi sürdürmenin tek gerçekçi yolu olmayı sürdürüyor.