Suudi boru hattı haftalarca kapalı: Brent 107 doları aştı

Suudi Arabistan'ın Doğu-Batı Ham Petrol Boru Hattı, insansız hava aracı saldırısındaki hasar onarılırken haftalarca büyük ölçüde devre dışı kalacak. Konu hakkında bilgilendirilen iki bölgesel yetkili, 14 Eylül Pazartesi günü Associated Press'e onarımın — büyük bir pompa tesisindeki çalışma dahil — üç ila beş hafta sürebileceğini söyledi. Yetkililer, basına açıklama yapma yetkileri olmadığı için isimlerinin açıklanmaması koşuluyla konuştu. Biri hattın bu süreçte kısmen çalışabileceğini belirtti; ancak ikisi de ne kadar ham petrolün geçeceğini söyleyemedi. Newsweek aynı gün yayımladığı ayrı bir haberde altı haftaya kadar uzayabileceği tahminlerini aktardı.

AP'ye göre 745 millik (yaklaşık 1.200 kilometre) hat, Körfez'deki üretim sahalarından Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu ihraç terminaline ham petrol taşıyor. Saldırının ne zaman gerçekleştiği konusunda kaynaklar ayrışıyor: AP saldırıyı Perşembe gününe tarihliyor; Newsweek ise Suudi yetkililerin kapatmayı Cuma günü doğruladığını, Enerji Bakanlığı'nın kararı "önlem amaçlı" olarak nitelediğini yazdı. Al Jazeera'nın 14 Eylül tarihli analizi ise Pazartesi günkü fiyat hareketini Pazar gününe yerleştirdiği saldırılarla ilişkilendiriyor. Suudi Dışişleri Bakanlığı kullanılan insansız hava araçlarının bir kısmının Irak'tan geldiğini açıkladı; AP, Riyad'ın sorumluluğu İran destekli milislere yüklediğini bildirdi. Newsweek'e göre Irak hükümeti saldırıyı kınadı ve soruşturma başlattı.

Zamanlama önemli, çünkü boru hattının arkasındaki tampon ince. Sektör kaynaklarının Reuters'a söylediği ve Newsweek'in aktardığına göre hat olmadan Yanbu, ihracat yüklemelerini yalnızca beş ila yedi gün sürdürebilir; terminalin depolama kapasitesi yaklaşık 35 milyon varil, ancak stoklar dolu değil. Bu da hattın zamanında açılıp açılmayacağı sorusunu aylar değil, günlerle ölçülen bir pencereye yerleştiriyor.

Rystad Energy, Pazartesi günü yayımladığı notta hattın Ağustos sonundan bu yana günlük ortalama 2,6 milyon ila 4 milyon varil taşıdığını, akış tamamen durursa bu hacmin piyasadan çekileceğini belirtti. Norveç merkezli danışmanlık şirketine göre Brent'in 109 doları görmesi "piyasanın ciddi bir arz kaybını giderek daha fazla fiyatladığının açık bir işareti". Al Jazeera'ya göre Pazartesi seansında Brent varil başına 3,21 dolar artarak 107,82 dolardan, ABD'nin West Texas Intermediate türü 3,17 dolar artarak 103,22 dolardan işlem gördü; AP günün yükselişini yüzde 2'nin, Al Jazeera yüzde 3'ün üzerinde olarak tanımladı. Newsweek'in daha erken tarihli Cuma ölçümünde Brent 104,44 dolardı. Bunların hepsi gün içi seviyelerdir, kapanış fiyatı değildir.

Arz tablosu zaten gergindi: Uluslararası Enerji Ajansı, Suudi üretiminin bir yıl önceki 10 milyona yakın seviyeden Ağustos'ta günlük 6 milyon varile düştüğünü açıkladı; Al Jazeera ise hattın küresel arzın yaklaşık yüzde 4'ünü taşıdığını aktardı. Rystad'a göre bir ay sürecek kapanma, piyasanın "başlangıçta idare edebileceği" ancak "büyük bir kesinti" olurdu. Hattı işleten Aramco, AP'nin yorum talebine hemen yanıt vermedi.

Bu haber bilgilendirme amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir.