„Odyseja” blisko miliarda dolarów, dominując w box office

„Odyseja” Christophera Nolana stała się dominującym zjawiskiem kulturowym i kasowym lata 2026 roku, przewyższając jego poprzedni film „Oppenheimer” i zbliżając się do miliarda dolarów globalnej sprzedaży biletów, jednocześnie wywołując szeroką debatę wśród filologów klasycznych, krytyków i internautów.

Trzy czwarte widowni stanowią osoby powyżej 25. roku życia, co jest rzadkością w sezonie, w którym młodsze pokolenie napędzało hity takie jak „Obsession” czy „Backrooms”. W drugi weekend wyświetlania podział płciowy zawęził się do niemal 50/50, co świadczy o szerokim odbiorze wykraczającym poza typową publiczność filmów przygodowych.

Memy – zwłaszcza udręczona mina Matta Damona jako Odyseusza słyszącego śpiew syren oraz tłusty zalotnik Roberta Pattinsona domagający się „wyrzucenia tych ŻEBRAKÓW!” – przyciągnęły młodszych widzów, mimo że główna publiczność filmu pozostaje starsza.

Film wyróżnia się na tle letniego repertuaru, w którym kolejne części franczyz nie wzbudziły wielkiego zainteresowania. „Supergirl”, „Masters of the Universe” i „Toy Story 5” wypadły poniżej oczekiwań lub poniosły klapę, co podkreśla odwrót od z góry zaplanowanych blockbusterów opartych na znanych markach.

Obszerna recenzja w „London Review of Books” autorstwa filolożki klasycznej i tłumaczki „Odysei” Emily Wilson wywołała burzę. Zarzuciła Nolanowi odstępstwa od Homera, uproszczenia tematyczne oraz ślepe plamy dotyczące rasy i płci, co zaowocowało polemikami ze strony krytyków filmowych i naukowców.

Krytyka ożywiła odwieczne zarzuty, że Nolan nie docenia postaci kobiecych. Penelopa Anne Hathaway dołącza do jej ról w „Mrocznym rycerzu powstaje” i „Interstellar” jako jedna z jego mocniejszych kreacji, jednak krytycy zauważają, że jego kobiety prawie zawsze pojawiają się jako żony lub figury żon, często marginalizowane w porównaniu z tekstem źródłowym.

Nacisk Nolana na kręcenie wyłącznie kamerami IMAX, z natywną projekcją dostępną tylko w około 30 kinach na świecie, wywołał debatę na temat elitarnego spektaklu kontra showmaństwa, które przewyższa podaż.

Mimo sporów, w tym nieudanej przedpremierowej kampanii prawicowej, która wygasła, gdy widzowie zignorowali oburzenie Elona Muska, dyskurs wokół „Odysei” wydaje się niezwykle poważny. Film stał się rzadkim wydarzeniem monokulturowym – łączącym rozmach epickich produkcji z lat 50. z nasyceniem współczesnych dyskusji online – i przypomnieniem, że wspólne oglądanie filmów i pełne pasji dyskusje po seansie mogą wciąż być istotne.