934 Roma Dinarı: Almanya'nın En Büyük Hadrianus Definesi

Almanya'nın Köln kentinin güneyindeki Wesseling yakınlarında bir tarlada bulunan 934 gümüş Roma dinarı, Ren bölgesi arkeoloji kurumu LVR-Amt für Bodendenkmalpflege im Rheinland'ın 22 Eylül'de yaptığı duyuruyla açıklandı. Kurumun başındaki eyalet arkeoloğu Dr. Erich Claßen defineyi “Almanya'da bu döneme ait en büyük sikke hortu; dünya genelinde ise beşinci büyük” sözleriyle tanımladı. Toplam ağırlık 3,1 kilogram.

Sikkeleri bulan kişi, izinli arama yapan amatör Oliver Riedl. 15 sikkeyi çıkardıktan sonra dedektörün sinyal vermeyi sürdürdüğünü anlatan Riedl, “Burada daha büyük bir şeyin toprağın altında olduğu benim için açıktı. Bu yüzden hemen kurumu haberdar ettim” dedi. Kazıyı kurumun Nideggen birimindeki arkeologlar üstlendi. 3,1 kilogram 934 parçaya bölündüğünde sikke başına yaklaşık 3,3 gram gümüş düşüyor.

Tarihlendirme gruptaki en genç sikkeye dayanıyor: MS 124 ya da 125'te basılmış. Bu da gömünün 2. yüzyılın ikinci çeyreğinde, İmparator Hadrianus'un 117-138 arasındaki saltanatı sırasında yapıldığını gösteriyor. Sikkelerin çoğu daha eski, MS 69-96 arasındaki Flavius imparatorları dönemine ait. En eskisi ise Roma Cumhuriyeti döneminde, MÖ 148'de basılmış; toprağa girdiğinde 270 yılı aşkın bir geçmişi vardı ve hâlâ geçerli paraydı.

Kurumun bilimsel uzmanı Dr. Rahel Otte'ye göre dönemin sıradan bir lejyoneri yılda 300 dinar kazanıyor, bunun yaklaşık yarısı yiyecek ve teçhizat için kesiliyordu. Otte, “Bir lejyoner Wesseling hortunu biriktirmek için harcanabilir gelirinin tamamını yaklaşık altı yıl boyunca biriktirmek zorunda kalırdı” dedi. Bu servetin kimin elinde toplandığı bilinmiyor; kurum, sahibinin çevredeki Roma çiftliklerinden birinde yaşamış olabileceğini belirtiyor. Sikkelerin bugünkü parasal karşılığına ilişkin bir rakam açıklanmadı.

Hort, toprakla birlikte tek blok hâlinde kaldırılıp LVR-LandesMuseum Bonn'un restorasyon atölyesine götürüldü ve temizlik başlamadan önce röntgeni çekildi. İçinden seramik bir kabın parçaları ve saman kalıntıları çıktı; kuruma göre sikkeler başlangıçta samanla beslenmiş bir çömlekte gömülmüştü, kap yıllar süren tarım faaliyetiyle parçalandı ve sikkeler sürülmüş toprağa dağıldı. Otte bütün sikkelerin bulunup kurtarıldığını söyledi.

Kuzey Ren-Vestfalya'da dedektörle arama yapmak için anıtlar idaresinin izni, arazi sahibinin onayı ve uzman kurumdan eğitim gerekiyor. Eyalet yasasına göre buluntu artık eyaletin malı; kurallara uyduğu için Riedl'e ilgili bakanlıktan ödül verilecek. Define ilk kez LVR-LandesMuseum Bonn'da sergileniyor ve Bonn'da 21-25 Eylül'de yapılan, yaklaşık 300 arkeoloğun katıldığı Alman antik dönem araştırmaları dernekleri ortak toplantısında meslek çevrelerine tanıtılıyor.