Wielkie zaćmienie Słońca nad Europą po raz pierwszy od 30 lat

12 sierpnia 2026 roku przez Wielką Brytanię i Europę przeszło spektakularne częściowe zaćmienie Słońca. W większości regionów Wielkiej Brytanii Księżyc zasłonił ponad 90% tarczy słonecznej. Kulminacja nastąpiła tuż po godzinie 19:00 czasu brytyjskiego, a w niektórych regionach Grenlandii, Islandii i Hiszpanii można było obserwować całkowite zaćmienie.

Miliony ludzi w Wielkiej Brytanii i Europie obserwowało to wyjątkowe zjawisko, które zdarza się raz na pokolenie. Na punktach obserwacyjnych tłumy reagowały westchnieniami i okrzykami radości. Miłośnicy astronomii podkreślali, że to wydarzenie przypomina, jak niezwykły jest wszechświat.

To najbardziej spektakularne zaćmienie w Wielkiej Brytanii od 1999 roku – w większości kraju Księżyc zakrył około 90% Słońca, a w Kornwalii nawet 95%. Pas całkowitego zaćmienia rozpoczął się na północnym krańcu Syberii w Rosji, następnie przebiegał przez Ocean Arktyczny, dotarł do Islandii wczesnym wieczorem i skierował się na południe.

Częściowe zaćmienie rozpoczęło się około 18:00 czasu brytyjskiego w północnej Szkocji i tuż przed 18:20 na południowym wybrzeżu Anglii. W większości środkowej i południowej Anglii oraz w Walii niebo było bezchmurne, natomiast w północnej Anglii, Szkocji i Irlandii Północnej było bardziej pochmurno. Okulary do obserwacji zaćmienia były trudno dostępne – wyprzedały się w salonach optycznych, sklepach z narzędziami i piekarniach. Ludzie używali jednak durszlaków, pudełek po płatkach i kartek papieru, aby bezpiecznie obserwować to zjawisko.

Całkowite zaćmienie Słońca występuje gdzieś na Ziemi średnio co 18 miesięcy, ale w danym miejscu zdarza się tylko raz na około 400 lat. W Hiszpanii całkowite zaćmienie trwało mniej niż dwie minuty, a obserwatorzy mogli podziwiać koronę słoneczną oraz małe pętle różowego gazu, zwane protuberancjami. Chilijska naukowiec Yasmin Catricheo przyjechała do A Coruña w północno-zachodniej Hiszpanii i powiedziała: „W momencie całkowitego zaćmienia wszyscy krzyczeli i dzielili się radością z tego, co widzieliśmy. Żadne słowa nie są w stanie opisać tego uczucia.”

Słońce znajduje się 150 milionów kilometrów od Ziemi, czyli 400 razy dalej niż Księżyc, ale średnica Księżyca jest 400 razy mniejsza niż Słońca, dlatego oba ciała niebieskie wydają się mieć podobną wielkość na niebie. W Wielkiej Brytanii kolejne tak duże zaćmienie Słońca będzie widoczne dopiero w 2081 roku, kiedy to Księżyc zakryje aż 99% tarczy słonecznej, a następne całkowite zaćmienie w Wielkiej Brytanii nastąpi w 2090 roku.