Glifosat arı beynini bozuyor, yiyecek arama %13 düşüyor

Journal of Experimental Biology'de 6 Ağustos 2026'da yayımlanan bir araştırma, dünyanın en çok kullanılan herbisiti glifosatın bal arılarının yiyecek arama davranışını ve beyin kimyasını bozduğunu ortaya koydu. Virginia Tech Entomoloji Bölümü'nden Doç. Dr. Margaret Couvillon ve doktora öğrencisi Laura McHenry'nin yürüttüğü çalışma, glifosata maruz kalan arılarda yiyecek arama faaliyetinde yüzde 13'lük bir düşüş ve nörokimyasallarda değişim tespit etti.

Bal arıları, herbisitin uygulandığı tarım alanlarında, bahçelerde ve peyzajlarda yiyecek ararken glifosatla sık sık karşılaştıkları için etkileniyor. Çalışma, glifosatın arılar için genellikle ölümcül olmadığını, ancak antihistaminik bir ilacın uyku hali yaratmasına benzer şekilde öldürücü olmayan etkilerin davranışlarını bozabileceğini belirtiyor. Couvillon'a göre, koloni genelinde yüzde 13'lük bir yiyecek arama azalması, tozlaşma verimini ve bal üretimini düşürebilir ve koloninin hayatta kalmasını tehdit edebilir.

Bu bulgular önemli çünkü bal arıları kritik tozlayıcılardır ve glifosat yaygın olarak kullanılmaktadır. Araştırmacılar, maruz kalan arılarda amino asitlerde ve nörotransmitterlerde kimyasal değişiklikler tespit etti; bu da davranışsal değişimleri açıklayabilir. Bu durum, öldürücü olmayan herbisit maruziyetinin bile koloni istikrarını zayıflatabileceğini ve mevcut kullanım uygulamalarına ilişkin endişeleri artırdığını gösteriyor.

Ulusal Gıda ve Tarım Enstitüsü'nden bir hibe ve Virginia Tech Entomoloji Bölümü'nden bir lisansüstü öğrenci hibesiyle desteklenen çalışma, arıları glifosat içeren ve içermeyen besleyicilere gitmeleri için eğitmeyi içeriyordu. Üç gün sonra, maruz kalan arılar yiyecek arama düşüşü ve beyin kimyası değişiklikleri gösterdi. Şu anda Penn State'te doktora sonrası araştırmacı olan McHenry, zararı en aza indirmek için stratejik düzenleyici seçimler yapılması gerektiğini vurguladı.

Önceki araştırmalar, glifosatın bitkilerde hedef aldığı enzim arılarda bulunmadığı için arılar için güvenli olduğunu varsayıyordu. Ancak bu çalışma, öldürücü olmayan nörolojik etkiler göstererek bu varsayımı sorguluyor. Araştırmacılar, arıların herbisitle sık teması göz önüne alındığında, glifosat bazlı yabani ot öldürücülerin gerçek dünya koşullarında arı biyolojisiyle nasıl etkileşime girdiğini anlamak için daha fazla çalışma yapılması çağrısında bulunuyor.

Sonraki adımlar arasında iyileştirilmiş düzenleme, dikkatli uygulama stratejileri ve tozlayıcıları korumak için daha fazla araştırma yer alıyor. Çalışma, glifosatın yaygın kullanımı maruziyet ve kolonilere potansiyel zarar olasılığını artırdığından, arılar için sonuçların önceden anlaşılandan daha önemli olabileceğini vurguluyor.